پاروویروس سگ (CPV) – بیماری کشنده

پاروویروس سگ بیماری است که معمولاً در بین سگهای جوان شش هفته تا شش ماهه نژاد های جرمن شفرد، دوبرمن پینچر، روتوایلر، پیت بول و لابرادور رتریور بیشتر دیده می شود.

علائم بیماری شاید به شکل حاد و ناگهانی به صورت بی اشتهایی، استفراغ و اسهال خونی شدید با تلفات زیاد بروز کند.

یا اینکه گاهی به شکل خفیف تر با علائم خواب آلودگی، بی اشتهایی و بدون اسهال باشد.

پاروویروس

مهم ترین علائم بیماری پاروویروس

خواب آلودگی و دپرسیون شدید، بی اشتهایی، استفراغ، دهیدراتاسیون(از دست رفتن آب بدن)، اسهال پیش رونده به سمت هماتوچزی شدید(اسهال خون آلود پرتابی)، به دلیل از دست رفتن آب بدن کاهش فشار خون و کاهش خون رسانی به اندام ها، تاکیکاردی(افزایش ضربان قلب)، نبض ضعیف، سرد شدن اندام های انتهایی و کاهش کلی دمای بدن بروز می کند.

تشخیص بیماری پاروویروس یا CPV

بر پایه تست الایزای مدفوع برای یافتن آنتی ژن پاروویروس (CPV) است و دیدن علائم بالینی بالا بیماری را تأیید می کند.

امروزه کیت های تشخیصی برای شناسایی ویروس که کار را راحت تر کرده اند در بازار وجود دارند.

درمان پاروویروس

در صورت امکان به دلیل پیشرفت سریع علائم و امکان تلفات بالا، سعی کنید سریعاً سگ یا توله را به بیمارستان یا کلینیک دامپزشکی برسانید و روند درمان در همانجا ادامه یابد.

پروتکل درمانی بیماری پاروویروس:

  • حیوان را سریعاً off feed کنید(غذا ندهید) ولی آب در اختیارش باشد.
  • برای جبران دهیدراتاسیون، مایع درمانی با استفاده از سرم های قندی – نمکی حتماً باید انجام شود.
  • داروی ضد استفراغ مانند متوکلوپرامید یا اندانسترون به کار ببرید.
  • باید از ویتامین های گروه ب کمپلکس و نیز سرم حاوی کلرید پتاسیم و دکستروز برای تقویت بدنی و یونی استفاده شود.
  • بهترین آنتی بیوتیک برای درمان بیماری پاروویروس استفاده همزمان از آمپی سیلین و جنتامایسین است. همچنین سفتریاکسون به شکل وریدی خوب جواب می دهد. توجه داشته باشید سفتریاکسون در داخل سرم رینگرلاکتات کریستاله شده و رگ را مسدود می کند، لذا سفتریاکسون را هیچگاه با سرم رینگر مخلوط نکینید یا داخل ورید نزنید.
  • آتروپین در تخفیف حرکات روده ای و کاهش اسهال که منجر به دفع بیشتر مایعات و الکترولیت ها می شود.
  • پروبیوتیک ها در این بیماری تأثیر مثبت دارند، خصوصاً لاکتوباسیلوس اسیدوفیلوس و بیفیدو باکتریوم.
  • در نهایت پرستاری خوب و گرم نگه داشتن توله و معاینه و سرکشی های مرتب در فواصل زمانی کوتاه در مراقبت و بهبودی توله مریض بسیار مؤثرند.

مطالب سایت توسط دامپزشکان مجرب تیم شیک پت تهیه گردیده اند.

جفت گیری سگ

سگها در سال چند بار فحل می شوند؟

جفت گیری سگ هر هشت ماه یک بار اتفاق می افتد.

در گذشته تصور میشد که سگهای ماده سالی دو بار فحل می شوند و به عبارتی دو فصل جفت گیری در سگ وجود دارد.

اما مطالعات جدید نشان می دهد که فاصله دو فحلی در سگ معمولا بین 7 تا 8 ماه به طول می انجامد.

در برخی نژادهای سگ مانند نژاد باسنجی basenji وجود یک فحلی در سال به اثبات رسیده است.

فحلی و متعاقب آن جفت گیری می تواند در تمام فصول سال اتفاق افتد اما به نظر می رسد احتمال وقوع آن در نیمه اول سال بیشتر باشد.

بهترین زمان باروری در سگ چه زمانیست؟

اسپرم سگ نر بارور می تواند تا 7 روز در دستگاه تناسلی ماده زنده بماند و قدرت باروری خود را حفظ کند.

به همین دلیل جفت گیری قبل از تخمک گذاری می تواند منجر به آبستنی شود.

از طرفی تخمک ها 3 روز بعد از تخمک گذاری آماده لقاح می شوند.

بنابراین جفت گیری بعد از تخمک گذاری نیز می تواند منجر به آبستنی شود ولی با این وجود زمان نامناسب جفت گیری، علت اصلی ناباروری در سگهای ماده است.

لذا تکرار جفت گیری به فاصله 48 ساعت احتمال آبستنی را بالا می برد.

زمان تخمک گذاری را با اندازه گیری غلظت پروژسترون خون به روش آزمایشگاهی انجام می دهند.

دوره حداکثری باروری برای جفت گیری های طبیعی دامنه ای از یک روز قبل تا 6 روز بعد از غلیان هورمون LH است.

بنابراین زمان مناسب جفت گیری سگ 4 روز پس از شروع فحلی ایستاده یعنی 4 روز پس از اینکه سگ ماده فحل، شروع به ایستادن به منظور انجام جفت گیری می نماید می باشد.

شل شدن لبه های فرج در زمان فحلی عموما در زمان غلیان LH رخ می دهد.

هنگامی که برای یافتن بهترین زمان جفت گیری در سگ ارزیابی بالینی را به تنهایی مدنظر قرار میدهیم ترکیبی از شروع فحلی ایستاده و آغاز شل شدن فرج می تواند بسیار مفید باشد زیرا هر دو رخداد به طور متوسط 4 روز قبل از شروع لقاح آغاز می شوند.

تشخیص فحلی سگ

به طور کلی در شروع مرحله اول فحلی یا پیش فحلی ودر اوایل فحلی چین های مخاطی مهبل بزرگ، خیزدار و به رنگ صورتی یا صورتی سفید هستند.

علت این تغییرات ضخیم شدن سلولهای پوششی مخاطی و تجمع خیز در بافت زیر مخاط است.

در زمان غلیان LH افزایش پیش رونده ای در چروک خوردن چین ها همراه با رنگ پریدگی آنها رخ می دهد.

بنابراین جفت گیری می بایست 4 تا 6 روز بعد از شروع چروک خوردن چین های مخاطی انجام شود.

چگونگی انجام جفت گیری در سگ

عمل جفت گیری در سگها پیش درآمدی دارد که در آن گاهی مشاهده می شود سگهای نر و ماده قدری به بازیگوشی مشغول شده و حرکاتی مانند دویدن به اطراف و پریدن به سر و کول یکدیگر و بوئیدن را انجام می دهند.

مدت انجام این حرکات ممکن است چندین دقیقه طول کشیده یا خیلی کوتاه باشد.

پس از این مرحله اگر سگ ماده مایل به جفت گیری باشد، بالاخره می ایستد و اجازه پریدن به سگ نر را می دهد.

در این حالت سگ ماده دم خود را به یکطرف کج کرده و با بالا نگه داشتن قسمت خلفی بدن عمل دخول را تسهیل می کند.

هنگامی که سگ نر روی مولد ماده می پرد و میانه بدن آن را توسط دستهای خود محکم می گیرد و حرکاتی را برای دخول شروع می کند، در این زمان نعوظ خفیفی روی داده و استخوان آلت تناسلی os penis باعث سخت شدن آلت تناسلی نر می شود.

هنگام دخول حرکات بیشتری برای اطمینان از دخول کامل انجام میگیرد و در این موقع لگن سگ نر کاملا چسبیده به سگ ماده بوده و قسمت عقب سگ نر تقریبا عمودی قرار می گیرد.

نعوظ آلت تناسلی بعد از دخول کامل انجام میشود و در این هنگام انزال کامل رخ می دهد.

قبل از جفت گیری استشمام بوی حیوان فحل و رفتار جفت گیری از عواملی هستند که باعث تحریک نعوظ می شوند.

نعوظ در سگ

نعوظ عبارت است از تورم و سختی آلت تناسلی به علت تجمع خون در بافت های آن که به دلیل تنگی وریدها و ممانعت از بازگشت خون وریدی رخ می دهد.

در سگها قبل از جفت گیری نعوظ مختصری رخ می دهد و دخول در اثر سختی استخوان آلت تناسلی تسهیل شده و به دنبال آن نعوظ کامل انجام می شود و آلت تناسلی نر در دستگاه تناسلی ماده قفل میشود، در نهایت در خاتمه جفت گیری پس از از بین رفتن نعوظ، دو سگ نر و ماده از هم جدا می شوند.

در هنگام نعوظ کامل متعاقب گره خوردن سگهای نر و ماده، انزال کامل روی می دهد.

در این موقع سگ نر به طور غریزی مایل است که از روی سگ ماده پایین بیاید و با گذاشتن هر دو دست در یک طرف بدن سگ ماده، پای طرف مخالف را به هوا بلند می کند و با عبور دادن پای خود از روی سر حیوان ماده می چرخد و این عمل سبب میشود که آلت تناسلی در نزدیکی استخوان آلت، 180 درجه به یک طرف بچرخد.

اگر نعوظ کامل رخ داده باشد آلت تناسلی نر از بدن سگ ماده خارج نمی شود.

در این حالت سگ هنوز می تواند قسمت سوم انزال خود را حتی اگر میزراه پیچیده باشد کامل کند.

خم شدن آلت تناسلی می تواند به جلوگیری از خروج خون از حشفه و در نتیجه حفظ نعوظ کمک نماید.

در زمان گره خوردن سگ نر و ماده نباید آنها را از هم جدا کرد و تلاش برای این مقصود به یقین سبب آسیب دیدن نواحی تناسلی در هر دو خواهد شد.

خروج آلت تناسلی نر متعاقب از بین رفتن تورم پیاز پیشابراهی و انبساط عضلات مهبل انجام میشود.

مراحل انزال سگ

در زمان جفت گیری و انزال سه مایع از سگ نر خارج میشود و انقباضات عضله میزراه باعث به جلو راندن این مایعات از مجرای دفران و غده پروستات در طول میزراه میشود.

قسمت اول مایع انزال که شفاف است حدود نیم تا 2 میلی لیتر بوده و ممکن است هنگام هیجانات جنسی اولیه یا به هنگام تلاش سگ برای دخول آلت تناسلی به مهبل به بیرون ریخته و یا ممکن است بعد از دخول خارج شود.

بخش اول انزال که از غده پروستات منشا میگیرد احتمالا در شستن میزراه از ادرار موثر است.

بخش دوم غنی از اسپرم بوده و حجم آن نیم تا یک میلی لیتر است و با جفت گیری و نعوظ کامل به نیمه قدامی مهبل ریخته می شود که به رنگ سفید خاکستری است.

سومین بخش انزال هم از غده پروستات منشا میگیرد معمولا هنگامی که سگها پشت به پشت قرار گرفته اند خارج می شود.

حجم این قسمت در نژادهای بزرگ 15 تا 20 میلی لیتر بوده و احتمالا به مدت زمان وضعیت گره بستگی دارد و به نظر می رسد عمل این بخش شستن مسیر عبور اسپرم ها و انتقال اسپرم ها به داخل رحم باشد.

برخی منابع وجود این مایع را برای بقا و زنده ماندن اسپرم ها در بدن سگ ماده ضروری دانسته اند. رنگ این مایع نیز شفاف است.

چرا باید از حاملگی سگ جلوگیری کرد؟

مورد دیگری که باید بدان توجه کرد آنست که هرگز نباید سگ ماده در تمام فحلی ها حامله شود.

به عبارتی لازم است که سگ ماده در بین دوره های فحلی استراحت نماید.

آبستنی مکرر و مداوم در هر فحلی می تواند سبب مرگ مادر و یا با احتمال بیشتر سبب مرگ سریع توله ها در هفته اول زایمان باشد بنابراین شایسته است پس از 2 بار زایش یک نوبت استراحت داده شود.

می توان با روش هایی باعث پیشگیری از آبستنی در سگ شد اما در صورتیکه سگ به صورت ناخواسته جفتگیری نماید با استفاده از دارو می توان موجب سقط جنین در سگ شد.

بیماری های مشترک

بیماری های مشترک ، بیماریها، آلودگیهای انگلی و عفونت هایی هستند که به طور طبیعی بین انسان و حیوانات منتقل می شوند.

این تعریف شامل عوامل غیر عفونی مانند توکسین ها و سموم نیز می شود.

بر اساس گزارش سازمان جهانی بهداشت، 832 عامل از بین 1709 عامل بیماریزا از حیوانات به انسان منتقل می ‌شود و همچنین 114 مورد از میان 156 بیماری نوپدید شناخته شده در انسان، از حیوانات به انسان منتقل می ‌گردد.

مهمترین راه انتقال بیماری های مشترک، تماس است با:

  • حیوانات وحشی در جنگل و …
  • حیوانات دست آموز و خانگی
  • حیوانات غذایی ( عفونتهای شغلی دامپزشکان و دامداران یا شاغلین کشتارگاه )

از آنجاییکه ابتلا به بیماری های مشترک سیستم ایمنی افراد را تحت تاثیر قرار میدهد لذا باید در تماس این افراد با حیوانات دقت شود:

  • نوزادان
  • افراد مسن
  • کودکان در حال آموزش راه رفتن
  • کسانی که بیماری اتوایمیون دارند
  • افراد تحت درمان بیماری های سرطانی
  • افرادی که به تازگی جراحی پیوند عضو داشته اند

پژوهشگران آمریکایی اعلام کرده اند، اغلب افرادیکه از سگ های خانگی نگهداری می کنند پس از تماس با حیوان دست ‌های خود را نمی ‌شویند، ممکن است حیوان به رختخواب صاحب خود نیز راه پیدا کند و احتمال انتشار میکروب بین اعضای خانواده زیاد است.

دکتر کیت استنسکی محقق آمریکایی در دانشگاه ایالتی کنزاس دریافته است تقریبا تمام کسانی که سگ دارند، با سگشان غذا می ‌خورند و بیش از نیمی از آن ها به این حیوان اجازه می‌ دهند که روی تختخواب شان بخوابد، بسیاری از میکروب های مدفوع سگ، در اثر انگشت صاحبان آن ها، وجود دارد و 10 درصد این افراد دارای زنجیره های باکتریایی E.coli مشابه با آن حیوان هستند.

مهمترین عفونت های شغلی در کشتارگاهها عبارتند از:

  • تب Q
  • بروسلوز
  • لپتوسپیروز
  • لوپینگ ایل

بیماری های مشترک بر اساس میزبان های مخزن به سه گروه تقسیم می شوند:

  • انتروپوزئونوزها: از حیوانات به انسان منتقل می شوند مثل بروسلوز و سل گاوی.
  • زئو انتروپونوزها: از انسان به حیوانات منتقل می شوند مانند سل انسانی.
  • آمفیکسونوزها: هم از انسان به حیوان و بالعکس قابل انتقال هستند.

مهمترین بیماری های مشترک بین انسان و سگ عبارتند از:

  • هاری
  • لپتوسپیروز
  • بیماری های قارچی ( کچلی )
  • لارو مهاجر احشایی
  • لارو مهاجر پوستی
  • اکینوکوکوس
  • عفونت با کرم پهن
  • سالمونولوز
  • التهاب پوستی ( کک، جرب، آلودگی با گونه های chevletiella )
  • تب Q
  • بیماری Giardia
  • کامپایلوباکتر

مهمترین بیماری های منتقله از گربه به انسان شامل:

  • کرم های لوله ای
  • بیماری Giardia
  • کامپایلوباکتر
  • بیماری چنگ گربه (  Cat-scratch disease)
  • طاعون خیارکی
  • توکسوپلاسموزیس

توصیه های بهداشتی زیر را جدی بگیرید…

  • جای هیچ حیوانی در منزل مسکونی نیست.
  • صاحبان سگ و گربه بیشتر در معرض ابتلا به بیماری هستند.
  • بچه ‌های کوچک به‌ دلیل این ‌که چهار دست و پا راه می‌ روند بیشتر در معرض خطر هستند.
  • دست ‌هایتان را بعد از تماس با حیوان خانگی حتماً بشویید.
  • استفاده از دستگاه های التراسونیک برای دور کردن حیوانات مانند سگ و گربه
  • جلوگیری از بازی بچه‌ ها در مکان ‌هایی که به‌ وسیله مدفوع حیوانات خانگی یا سایر حیوانات آلوده شده است.
  • هرگز بچه‌ های کوچک را با سگ ‌ها تنها نگذارید.
  • اگر حیوان خانگی دارید حدالامکان از تردد با پای برهنه در خانه اجتناب کنید.
  • باز کردن مرتب پنجره ها برای جلوگیری از انتقال آلودگی های تنفسی
  • جلوگیری از حضور حیوان در آشپزخانه
  • اجتناب از لمس حیوان در هنگام صرف غذا
  • کنترل سلامت حیوان(یک بار در ماه از ۲ تا ۸ ماهگی، یک بار در سال پس از ۸ ماهگی)

لطفاً نظرات، پیشنهادات و انتقادات خود را با شیک پت در میان بگذارید.

سقط جنین در سگ

سقط جنین در سگ در موردی که صاحبان دام با این مشکل که سگشان دچار جفت گیری ناخواسته شده مواجه می شوند مورد استفاده قرار می گیرد.

آیا میتوان در صورتیکه سگ من بصورت ناخواسته با سگ دیگری جفت گیری کرد کاری برای جلوگیری از آبستنی انجام داد؟!

توقف آبستنی سگ با استفاده از دارو

آبستنی ناشی از جفت گیری ناخواسته را می توان توسط درمان با ترکیبات استروژنی که حداقل درعرض ٣ تا ٥ روز پس از جفت گیری مصرف شوند، توقف داد.

استروژن در میزان مصرف پائین باعث کاهش زمان انتقال اویدوکت می شود.

در حالیکه میزان مصرف بالا باعث طولانی شدن آن می شود. صاحب حیوان را بایستی از خطر استفاده استروژن ها قبل از مصرف آن آگاه نمود.

مشخص شده است که استروژن ها باعث کاهش فعالیت نخاعی بوده و باعث پیومتریت می شود.

اکثر استروژن ها بجز دی اتیل استیل بسترول خوراکی را بایستی تنها یکبار تجویز نمود.

داروی دی اتیل استیل بسترول بدلیل ساختار شیمیایی غیر استروئیدی آن سالمتر از سایر استروژن های استروئیدی می باشد.

داروی تزریقی آن یکبار به میزان ٥/٠ میلیگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن در خلال ٥ روز جفت گیری مصرف می شود.

دارو های مورد استفاده در آبستنی ناخواسته سگ

داروی استرادیول ١٧ سیکلوپنتیل پروپیونات تنها یکبار بصورت تزریقی داخل عضلانی در خلال ٧٢ ساعت جفت گیری ناخواسته مصرف می شود.

میزان مصرف پیشنهادی ٠٢/٠ میلیگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن می باشد.

بنزوئات استرادیول یا والرات استرادیول نیز یکبار به میزان ١/٠ میلیگرم؛ به ازای هر کیلوگرم وزن بدن (نبایستی از ٣ میلیگرم تجاوز کند) تا ٥ روز متعاقب جفتگیری نامناسب استفاده شود.

صاحب حیوان را بایستی نسبت به علائم پیومتریت آگاه نمود.

یک معاینه مجدد ٥/٣ هفته بعد از مصرف دارو جهت لمس و مشاهده آبستنی و حالت سلامت عمومی بیمار انجام شود.

ایجاد سقط در سگ

برداشت تخمدان در هر مرحله از آبستنی باعث سقط یا جذب جنین می گردد.

بطور رایج هیچ گونه دارویی جهت سقط جنین در سگ ماده ثابت نشده است.

ولی به طور تجربی پروستاگلاندین ها و دگزامتازون مورد مصرف قرار گرفته است.

در مطالعه در رابطه با استفاده از دگزامتازون نشان داده است که باعث مرگ داخل رحمی میگردد.

جذب مجدد در خلال مراحل اولیه آبستنی؛ یا سقط جنین در سگ در خلال مصرف ثلث سوم آبستنی صورت می گیرد.

در هر دو مطالعه یک دوره ١٠ روزه درمانی شروع درروز ٣٠ یا ٤٥ آبستنی مورد استفاده قرار می گیرد.

این دارو به صورت داخل عضلانی تزریق می شود.

مصرف دارو در دو نژاد بیگل و لابرادور رتریور

در نژاد بیگل میزان مصرف تقریبی ٥/٠ میلیگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن در هر 12 ساعت میباشد.

در نژاد لابرادور رتریور ١٥/٠ میلیگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن یکبار در روز می باشد.

پروستاگلاندین اف دو آلفا به میزان ٢٠ میکروگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن ٣ بار در روز به مدت ٢ روز باعث سقط در ٤ تا ٧ سگ داده شده است که حداقل ٢٥روز آبستن می باشند.

داروهایی که برای سقط جنین در سگ استفاده می شود

  • Prostaglandins (PGF) -Lutalyse
  • Dexamethasone
  • Prolactin antagonists
  • Bromocriptine (Parlodel)

مطالب این سایت از دانش و تجربه دامپزشگان تیم شیک پت و منابع داخلی و خارجی معتبر تهیه و انتشار می یابد.

پیشگیری از آبستنی در سگ

پیشگیری از آبستنی در سگ در کشور آمریکا مشکلات افزایش جمعیت سگها به طور عمومی اطلاع رسانی گردید.

بطوریکه روند افزایش این جمعیت در جوامع شهری متعاقبا مشکلات جدی را در بهداشت انسان ایجاد می نمود.

در نواحی شهری مشکل جدی گاز گرفتگی توسط سگها مطرح بوده که به طور تخمینی هزینه های درمانی در حدود ١٠٠ میلیون دلار در سال برآورد گردید.

در آمریکا مشکلات بهداشت انسان نه تنها شامل گاز گرفتن توسط سگ مطرح بوده بلکه گسترش بیماری های انگلی و امراض میکروبی و توسعه بیماری هاری نیز مد نظر گرفته شده است.

پیشگیری از آبستنی در سگ
پیشگیری از آبستنی در سگ

دلایل عقیم سازی سگ ها

– کاهش ولگردی سگها

– کاهش ویا حذف برخی ازسرطانهای دستگاه تناسلی

-قطع دوره های تناسلی وخونریزی درسگهای ماده ودرنتیجه ازبین رفتن عوارض آن

– کاهش سلطه جویی ورفتارهای پرشی

– افزایش طول عمر

– ازبین رفتن گرفتاریهای ناشی ازآبستنی ناخواسته درحیوان نظیرتوله های اضافی وحالتهای هیجانی وعصبی

روش های عقیم کردن جهت پیشگیری از آبستنی در سگ

برای پیشگیری از آبستنی در سگ، راههای مختلفی وجود دارد.

که استفاده از این روشها به تصمیم صاحب دام بستگی دارد.

در روشهای جراحی دیگر امکان برگشت به آبستنی برای سگ وجود ندارد.

زمانی استفاده می شود که صاحب دام تمایلی به نسل کشی نداشته باشد.

پیشگیری از آبستنی در سگ به روش جراحی: اواریوهیسترکتومی یا عقیم کردن یکی از روش های بسیار موثر و مرسوم در کنترل جمعیت محسوب می شود.

در صورتیکه این عمل در مراحل اولیه زندگی حیوان صورت گیرد، خطر نئوپلازی های غدد پستانی کاهش می یابد.

مخالفت هایی که از طرف صاحبان حیوان ارائه می گردد شامل هزینه آن، خطر بی هوشی عمومی، توسعه اثرات جانبی عمل از جمله چاقی و بی اختیاری ادراری می باشد.

روش های ایمنولوژیکی: در این خصوص تلاشهایی در جهت ساختن آنتی بادی های هورمون لوتئینی (LH) به منظور جلوگیری از رسیدن LH به اعضاء هدف (تخمدان ها یا بیضه ها) می باشد.

میزان تاثیر این روش در سگ های ماده کمتر می باشد.

همچنین مطالعات مشابهی بر روی هورمون آزادکننده گنادوتروپین (LH – RH) صورت گرفته است ولی در حال حاضر هیچ گونه تکنیکی در دسترس نمی باشد.

روش دیگر که مورد تحقیق قرار گرفته است توسط مصونیت با محلول های منطقه جفت بوده که باعث جلوگیری از اتصال تخم یا اسپرم به محل مذکور شده و در نهایت موجب پیشگیری از آبستنی در سگ می شود.

بنظر می رسد که روش های ایمنولوژیکی موقتی بوده و نیاز به برنامه های مجدد در صورت در دسترس بودن روش می باشد.

روش های داخل مهبلی و داخل رحمی

با توجه به موقعیت ساختمانی این اعضاء، گردن رحم سگ ماده کامل بوده ولی غیر قابل کانول گذاری در مهبل می باشد.

بنابراین قراردادن یک دستگاه IUD نیاز به عمل جراحی لاپاراتومی می باشد.

همچنین صرف هزینه و خطرهایی که مربوط به بی هوشی عمومی و فرآیند جراحی می باشد. بنابراین استفاده از روش IUD در سگ های ماده عملی نمی باشد.

از بین بردن چرخه تناسلی: این عمل در زمانی صورت می گیرد که تکامل جنینی در هیپوتالاموسی یا به صورت نر (غیر چرخه ای) یا ماده (چرخه ای) تظاهر می نماید.

قرار دادن حیوان در برابر آندروژن ها در این مرحله بحرانی باعث ایجاد یک هیپوتالاموس بدون چرخه ای علی رغم فنوتیپ جنسی می شود.

در سگ ها این دوره به ظاهر در رحم صورت می گیرد و چنین درمانی باعث ایجاد ناهنجاری های ساختمانی در دستگاه ادراری تناسلی می گردد.

عوامل دارویی

پروژستاژن ها

اولین هورمون که در جهت کنترل فحلی (استروس) حیوانات استفاده می شود پروژسترون می باشد و اولین گزارش استفاده این دارو در سگ های ماده در سال ١٩٥٢ می باشد.

بنابراین تعداد زیادی از ترکیباتی که بطور اولیه باعث فعال شدن پروژسترونی می شوند در مهار استروس سگ و گربه ها بکار رفته است.

ترکیبات هورمونی که امروزه در پیشگیری از آبستنی در سگ مورد استفاده قرار می گیرند شامل:

پروژسترون، هیدروکسی پروژسترون استات، مدروکسی پروژسترون استات و مژسترول استات می باشند.

مهمترین اثرات جانبی هیپرپلازی آندومتریوم کیستی همراه یا بدون عفونت وتوسعه نئوپلازی غدد پستانی ودیابت می باشند.

استات مژسترول

این دارو یک عامل پروژسترونی قوی و خوراکی فعال با نیمه عمر کوتاه (٨ روز) در سگ ها می باشد.

به طور رایج در جهت کنترل استروس سگ دو مکانیسم وجود دارد.

یکی توقف چرخه در زمان پرو استروس (جلوگیری از استروس) و دیگری به تاخیر انداختن یک استروس قابل انتظار قبل از شروع پرو استروس می باشد.

این درمان متعاقب چرخه و باروری اثری ندارد.

برای پیش گیری از استروس مژسترول را روزانه به مدت ٨روز به میزان ٢/٢ میلیگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن مصرف می کنند.

بطوریکه شروع مصرف در خلال ٣ هفته اول پس از شروع ترشحات خونی و تورم فرج می باشد.

کاهش اثر دارو زمانی اتفاق می افتد که درمان از پرواستروس ٣ روز به تاخیر بیافتد.

اما و اگرها در درمان با استفاده از مژسترول

اگر جفت گیری در خلال ٣ روز اول درمان صورت گرفت بایستی درمان مژسترول را قطع نمود و درمان مقتضی در خصوص جفتگیری نامناسب اعمال گردد.

اگر جفت گیری پس از ٣ روز درمان اتفاق افتاد درمان دارویی را بایستی ادامه داد بطوریکه این دارو در اکثر حالتها از آبستنی جلوگیری می کند.

بمنظور به تاخیر انداختن یک دوره فحلی قابل انتظار مژسترول به میزان ٥٥/٠ میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن روزانه به مدت ٣٢ روز مصرف می گردد.

بطوریکه شروع حداقل یک هفته قبل از شروع پرو استروس بر اساس تاریخچه بیمار می باشد.

اگر درمان به روش به تاخیر انداختن در انتهای آنستروس شروع شود، دوره فحلی بعدی بایستی در ٥ تا ٦ ماه اتفاق بیافتد.

اگر درمان در خلال دوره اولیه تا اواسط آنستروس صورت گیرد دیگر اثری بروی وقوع چرخه بعدی نخواهد داشت.

آزمایش مایعات واژن در زمان درمان با مژسترول مفید بوده و اگر در یک نمونه اریتروسیت ها مشاهده شود، نبایستی از درمان تاخیری استفاده نمود.

اثرات جانبی موقتی شامل افزایش اشتها، کاهش فعالیت، افزایش وزن و بندرت در خلال درمان شیردهی دیده می شود.

تغییر در پوشش مویی و حس بویایی مشاهده نمی شود.

سگ آبستن

آندروژن ها

تستوسترون

پروپیونات تستوسترون در جلوگیری از استروس سگهای کاری، مخصوصاً سگهای مسابقه ای گری هاند، مورد استفاده قرار گرفته که باعث پیشگیری از آبستنی در سگ ها گردیده است.

سگ های ماده گری هاند را هر هفته به میزان ٢٥ میلیگرم به صورت خوراکی از تستوسترون مورد مصرف قرار می دهند، بطوریکه استروس آنها به مدت ٥ سال به تاخیر انداخته می شود و بعد از آن نیز حالتهای تناسلی به حالت اولیه بر می گردد.

اثرات جانبی هیپرتروفی کلیتوریس و التهاب واژن مشاهده شده است.

میبلرون

یک ترکیب سنتتیک ١٩ نوراستروئید که یک عامل مهار کننده طویل المدت استروس می باشد.

میبلرون یک عامل آندورژیک استروئید ضد گونادوتروپیک آنابولیکی بوده که از فعالیت پروژستاژن ها یا استروژن جلوگیری می کند.

در نژادهای خالص و دورگه دوره درمان متجاوز از ١٣٠٠ روز می باشد.

و مهار استروس در بیش از ٩٥% موثر می باشد.

میزان مصرف متغیر بین ٣٠میکروگرم روزانه برای سگ های با وزن ١ تا ١٢ کیلو تا ١٨٠ میکروگرم روزانه برای سگهای بیش از ٤٥ کیلوگرم و برای سگ های ژرمن شپرد و دورگه ها می باشد.

اثرات جانبی  شامل هیپرتروفی کلیتوریس و التهاب واژن در سگهای ماده نابالغ، کلفت شدن صدا، افزایش ترشحات چشمی، و التهاب پوستی سبوره در تعدادی از بیماران مشاهده شده است.

در خلال مصرف این دارو افزایش خفیف تا متوسط آنزیم های کبدی و کاهش کلسترول سرم دیده می شود.

میبلرون وقفه ای در پرو استروس یا استروس در سگ های ماده ایجاد نمی کند و نیاز است که درمان ٣٠ روز قبل از شروع پرو استروس اعمال گردد.

تمامی مطالب سایت از تجربیات و دانش دامپزشکان تیم شیک پت و منابع معتبر خارجی و داخلی جمع آوری و ارائه گردیده است.